Wat is Rainforest Alliance?

Rainforest Alliance is een internationale ngo, opgericht in 1987 in New York, wier koffiecertificaat — herkenbaar aan het groene kikkerlogo — garandeert dat de teelt ecologisch, sociaal en economisch duurzaam is. In 2018 fuseerde Rainforest Alliance met UTZ, een ander groot duurzaamheidslabel, en beide standaarden werden in 2020 samengevoegd tot één systeem.

Rainforest Alliance werd in 1987 in New York opgericht door Daniel Katz, oorspronkelijk om tropische regenwouden te beschermen. De roodoogboomkikker (Agalychnis callidryas), een soort die wijst op gezonde bosecosystemen, inspireerde een van de meest herkenbare duurzaamheidslogo's in de mondiale voedingsindustrie. De koffiecertificering ontstond in de jaren 1990 via het Sustainable Agriculture Network (SAN), een coalitie van Latijns-Amerikaanse ngo's met Rainforest Alliance als internationale trekker.

In januari 2018 fuseerde Rainforest Alliance met UTZ Certified, een label van Nederlandse origine dat in 2002 werd gelanceerd door de ngo Solidaridad, samen met de Belgisch-Guatemalteekse ondernemer Nick Bocklandt (een van de weinige publiek gedocumenteerde namen uit dit verhaal). UTZ — van het Maya-woord 'uts' voor 'goed' — groeide uit tot een groot duurzaamheidslabel voor koffie, cacao, thee en hazelnoot. De fusie resulteerde in één raamwerk: het Rainforest Alliance 2020 Certification Standard, gepubliceerd in juni 2020 en uitgerold vanaf juli 2021. Drie pijlers: milieu (bos- en biodiversiteitsbescherming, geen ontbossing, geïntegreerde plaagbeheersing), samenleving (mensenrechten, fatsoenlijk werk, geen kinder- of dwangarbeid) en economie via twee contractuele extrabetalingen — Sustainability Differential en Sustainability Investment — die gecertificeerde kopers bovenop de overeengekomen prijs betalen.

Anders dan bij Fairtrade kent Rainforest Alliance geen vaste minimumprijs, maar verplicht het wel die contractuele extrabetalingen plus een sterke focus op biodiversiteit en traceerbaarheid van de keten. Minder bekend: Rainforest Alliance certificeert naast coöperaties ook grote privéplantages, wat het volume ver boven Fairtrade tilt — meer dan 6 % van de groene koffie wereldwijd droeg in 2022 het Rainforest Alliance/UTZ-zegel. In tonnage is het daarmee het grootste duurzaamheidslabel in koffie.

Voor Belgische branders leeft Rainforest Alliance vooral in de retail, koffieketens en grootkeukens. Specialty-branders in Brussel en Gent leunen doorgaans op directe traceerbaarheid (boerderij of coöperatie op de verpakking), met Rainforest Alliance als eventuele bijkomende laag — zelden als hoofdargument. Het label blijft wel een belangrijke hefboom voor de decarbonisatie van de keten en tegen ontbossing, een thema dat nu centraal staat onder de Europese EUDR-verordening die in 2024-2025 gefaseerd in werking treedt voor ontbossingsgevoelige grondstoffen.

Rainforest Alliance — kerngegevens